Chỉ tiêu Các khoản giảm trừ doanh thu trên B02-HTX: Báo cáo kết quả hoạt động lên không đúng?

Vì báo cáo B02-HTX: Báo cáo kết quả hoạt động lấy số liệu như sau:

• Doanh thu = Phát sinh Có 511,512 – Phát sinh Nợ 511,512 (không kể phát sinh kết chuyển khoản giảm trừ doanh thu sang TK 511 và kết chuyển doanh thu bán hàng sang TK 911)
• Các khoản giảm trừ doanh thu = Phát sinh Nợ 521 – Phát sinh Có 521 (không kể phát sinh kết chuyển khoản giảm trừ doanh thu sang TK 511)

Nên nếu hạch toán giảm trừ vào Nợ 511,512 thì Doanh thu hoạt động sản xuất kinh doanh bị trừ giảm trừ và Các khoản giảm trừ doanh thu = 0

Ví dụ: Trong kỳ đơn vị có phát sinh các nghiệp vụ sau:

– Nghiệp vụ bán hàng hóa, dịch vụ, hạch toán Nợ 111,112,131/Có 511: 1.500.000.000
– Nghiệp vụ ghi nhận giảm giá hàng bán, hạch toán Nợ 511/Có 111: 20.000.000.
– Kết chuyển lãi lỗ trong kỳ, hạch toán Nợ 511/Có 911: 1.480.000.000

Khi đó trên B02-HTX: Báo cáo kết quả hoạt động, chỉ tiêu Doanh thu hoạt động sản xuất kinh doanh là 1.480.000.000, chỉ tiêu Các khoản giảm trừ doanh thu là 0.
=> Kiểm tra thấy trong kỳ có phát sinh khoản giảm trừ doanh thu nhưng chỉ tiêu Các khoản giảm trừ doanh thu = 0 nên thấy lệch.

Cách kiểm tra và xử lý:

Bước 1: Vào Báo cáo \ Tổng hợp\ Bảng tổng hợp theo tài khoản \ Bảng tổng hợp phát sinh tài khoản. Chọn TK 511, 512

Bước 2: Kiểm tra cột Phát sinh Nợ của TK 511, 512 đang đối ứng với tài khoản nào:

• Nếu đối ứng TK 911 → Bút toán kết chuyển, bỏ qua
• Nếu đối ứng TK 521 → Bút toán kết chuyển giảm trừ, bỏ qua
• Nếu đối ứng 111, 112, 131… → Đây thường là giảm giá, trả lại hàng, chiết khấu đang hạch toán sai vào 511, 512

Bước 3: Nhấn đúp lần lượt vào TK 511,512 để mở Sổ chi tiết TK 511. Sau đó thực hiện lọc chứng từ: Phát sinh Nợ > 0 và Tài khoản đối ứng = 111, 112, 131…

Bước 4: Mở từng chứng từ và Sửa lại hạch toán cho đúng về Tài khoản giảm trừ doanh thu:

• Nếu là Giảm trừ doanh thu của giao dịch bên ngoài → Hạch toán Nợ 5211
• Nếu là Giảm trừ doanh thu của giao dịch bên ngoài → Hạch toán Nợ 5212

Bước 5: Cất chứng từ và mở lại B02-HTX: Báo cáo kết quả hoạt động để kiểm tra lại số liệu

Ví dụ: Trong kỳ đơn vị có phát sinh các nghiệp vụ sau:

– Nghiệp vụ bán hàng hóa, dịch vụ, hạch toán Có 511 là 2.000.000.
– Nghiệp vụ trả lại hàng đã bán tháng trước, hạch toán Nợ 5211 là 5.000.000.
– Kết chuyển lãi lỗ trong kỳ, hạch toán Nợ 511/Có 5211: 5.000.000, Nợ TK 911/ Có TK 511: 3.000.000.

Khi đó trên Bảng cân đối tài khoản, Phát sinh Có TK 511 là 5.000.000. Trong khi trên B02-HTX: Báo cáo kết quả hoạt động, chỉ tiêu Doanh thu hoạt động sản xuất kinh doanh là 2.000.000, Các khoản giảm trừ doanh thu là 5.000.000.
=> Đối chiếu chỉ tiêu Doanh thu hoạt động sản xuất kinh doanh (2.000.000) với tổng phát sinh TK 511 (5.000.000) nên thấy lệch.

Cách kiểm tra: Trường hợp này số liệu trên B02-HTX: Báo cáo kết quả hoạt động là Đúng, không cần điều chỉnh.

Anh/chị có thể kiểm tra số liệu chi tiết như sau:

Bước 1: Vào Báo cáo \ Tổng hợp\ Bảng tổng hợp theo tài khoản \ Bảng tổng hợp phát sinh tài khoản. Chọn TK 511, 512 và TK 5211, 5212

Bước 2: Nếu thấy phát sinh TK 5211, 5212 lớn hơn phát sinh TK 511, 512 trong kỳ,  → Có khả năng là hàng bán bị trả lại của kỳ trước.

Bước 3: Nhấn đúp chuột vào TK 521 để mở Sổ chi tiết TK 521. Kiểm tra các chứng từ

→ Nếu là chứng từ trả lại hàng của kỳ trước thì số liệu trên B02-HTX: Báo cáo kết quả hoạt động là Đúng, không cần điều chỉnh.

Ví dụ: Trong kỳ đơn vị có phát sinh các nghiệp vụ sau:

– Nghiệp vụ bán hàng hóa, dịch vụ có chiết khấu, hạch toán khoản chiết khấu Nợ 5211/Có 131: 5.000.000.
– Nghiệp vụ trả lại hàng bán có chiết khấu, hạch toán giảm chiết khấu Nợ 131/Có 5211 là 1.000.000.
– Kết chuyển lãi lỗ trong kỳ, hạch toán kết chuyển khoản giảm trừ doanh thu Nợ 511/Có 5211: 4.000.000.

Khi đó trên Bảng cân đối tài khoản, Phát sinh Nợ TK 5211 là 5.000.000. Trong khi trên B02-HTX: Báo cáo kết quả hoạt động, chỉ tiêu Các khoản giảm trừ doanh thu là 4.000.000.
=> Đối chiếu chỉ tiêu Các khoản giảm trừ doanh thu (4.000.000) với tổng phát sinh TK 5211 (5.000.000) nên thấy lệch.

Cách kiểm tra: Trường hợp này số liệu chỉ tiêu Các khoản giảm trừ doanh thu là ĐÚNG, không cần điều chỉnh

Anh/chị có thể kiểm tra số liệu chi tiết như sau:

Bước 1: Vào Báo cáo \ Tổng hợp\ Bảng tổng hợp theo tài khoản \ Bảng tổng hợp phát sinh tài khoản. Chọn TK 5211, 5212

Bước 2: Nhấn đúp chuột vào TK 5211, 5212 để mở Sổ chi tiết TK 5211, 5212. Kiểm tra lại các chứng từ:

• Phát sinh Nợ 521 Các khoản giảm trừ doanh thu
• Phát sinh Có 521 (Giảm chiết khấu do trả lại hàng)

→ Nếu có cả phát sinh Nợ và Có 521 thì số liệu Các khoản giảm trừ doanh thu trên B02-HTX: Báo cáo kết quả hoạt động là đúng, không cần điều chỉnh.